Recesja dziąseł: przyczyny, objawy i leczenie
Opublikowano · Polski Dentysta w UK · Stomatologia
Recesja oznacza cofnięcie brzegu dziąsła i odsłonięcie większej części korzenia. Ząb może wydawać się dłuższy lub stać się nadwrażliwy, choć recesja bywa też bezbolesna.
Badanie pozwala ustalić, czy zmiana jest stabilna, postępuje lub wiąże się z chorobą przyzębia. Nadwrażliwość i krwawienie mają również inne przyczyny, dlatego same objawy lub wygląd nie wystarczają do diagnozy.
Dlaczego dziąsła się cofają?
Może współdziałać kilka czynników: naturalnie cienkie dziąsło, położenie zęba w kości, zbyt silne szczotkowanie i choroba przyzębia. Znaczenie mają też przyczepy sąsiednich tkanek. Dentysta sprawdzi miejscowe czynniki, np. odbudowę utrudniającą czyszczenie.
Recesja nie jest automatycznie najbardziej zaawansowanym stadium choroby dziąseł. Może występować bez aktywnego zapalenia przyzębia, które wiąże się z utratą tkanek podtrzymujących zęby. Rozróżnienie pomaga uniknąć niepotrzebnego lub niedopasowanego leczenia.

Jakie objawy wymagają kontroli?
Możesz zauważyć odsłonięty korzeń, zmianę linii dziąsła lub wrażliwość na zimno, dotyk czy szczotkowanie. Odsłonięte powierzchnie korzeni mogą być bardziej podatne na próchnicę i zużycie. Krwawienie, utrzymujący się nieświeży oddech lub ruchome zęby wymagają sprawdzenia przyzębia i innych możliwych przyczyn.
Recesja nie prowadzi nieuchronnie do utraty zębów. Utrata podtrzymującej kości wskutek zapalenia przyzębia jest odrębnym problemem wymagającym leczenia i dalszej opieki. Dentysta może wykonać pomiary dziąseł i ocenić potrzebę zdjęć.
Przed wybielaniem omów odsłonięte korzenie i nadwrażliwość. Recesja nie oznacza ogólnego zakazu każdego wybielania, ale lekarz może najpierw zalecić opanowanie istniejących problemów.

Co daje leczenie bez operacji?
Najpierw trzeba zająć się czynnikami sprzyjającymi zmianom. Zespół pokaże skuteczne czyszczenie bez szorowania dziąseł i pomoże dobrać szczoteczkę. Szczotkuj dwa razy dziennie pastą z fluorem i czyść między zębami zalecaną metodą.
Profesjonalne usuwanie złogów pomaga, gdy są do niego wskazania, szczególnie w chorobie przyzębia. Częstotliwość zależy od stanu i ryzyka: nie każdy potrzebuje identycznego zabiegu co sześć miesięcy.
Czyszczenie pod dziąsłami pomaga opanować zapalenie przyzębia, ale nie zapewnia odrośnięcia cofniętego dziąsła nad korzeniem. W gabinecie używamy Vector Paro Pro jako jednego z narzędzi oczyszczania przyzębia. Nie jest to przeszczep, nie usuwa bakterii z jamy ustnej na zawsze ani nie gwarantuje cofnięcia recesji.
Przy nadwrażliwości lekarz może zaproponować odpowiednią pastę, preparat fluorkowy lub zabezpieczenie odsłoniętej powierzchni odbudową, jeśli jest to wskazane. Takie metody mogą łagodzić problem bez zmiany położenia brzegu dziąsła.

Kiedy może pomóc przeszczep dziąsła?
Przeszczep można rozważyć, aby pogrubić tkanki, pokryć odsłonięty korzeń lub ograniczyć ryzyko dalszej recesji w odpowiednim przypadku. Tkankę często pobiera się z innego miejsca jamy ustnej, np. podniebienia. Technika zależy od ubytku i otaczających tkanek.
Operacja nie jest potrzebna przy każdej recesji, a całkowite pokrycie korzenia nie jest gwarantowane. Ryzyko obejmuje krwawienie, infekcję, dolegliwości, zmianę wyglądu i potrzebę dalszego leczenia. Poradnik CUH o przeszczepie dziąsła opisuje możliwe korzyści i ryzyko.
Zabiegi regeneracyjne przyzębia dotyczą wybranych ubytków; nie zastępują leczenia recesji w każdym przypadku. Aktywna choroba przyzębia i trudności z czyszczeniem wymagają uwzględnienia w planie.
Zapytaj o cel leczenia: opanowanie choroby, zmniejszenie nadwrażliwości, ochronę korzenia czy zmianę położenia dziąsła. Skontaktuj się z gabinetem, jeśli zauważysz zmianę lub potrzebujesz porady.
